• Về Tierra
Logo Logo white

Lễ thành hôn là gì? Lễ thành hôn là nhà trai hay gái?

Lễ thành hôn là nghi thức thiêng liêng đánh dấu khoảnh khắc cô dâu chú rể chính thức nên duyên vợ chồng. Rất nhiều cặp đôi băn khoăn thực chất lễ thành hôn là gì, bao gồm những nghi thức nào, lễ thành hôn khác gì so với lễ đính hôn, lễ vu quy, hay lễ tân hôn. Hãy cùng theo dõi bài viết của Tierra để tự tin chuẩn bị cho ngày cưới diễn ra trọn vẹn và ý nghĩa nhất!

Lễ thành hôn là gì?

Lễ thành hôn là nghi thức cưới hỏi quan trọng trong phong tục Việt Nam, đánh dấu khoảnh khắc thiêng liêng khi cô dâu chú rể chính thức trở thành vợ chồng, trước sự chứng kiến của gia đình, họ hàng và khách mời. Nghi lễ thành hôn thường bao gồm nghi lễ rước dâu về nhà trai, dâng hương tổ tiên, trao nhẫn cưới, cắt bánh, rót rượu, đại diện hai bên phát biểu và buổi tiệc chung tại nhà trai, có thể tổ chức tại gia hoặc nhà hàng tiệc cưới sang trọng.

Lễ thành hôn có thể được thực hiện theo cách truyền thống hoặc hiện đại, tùy theo phong tục từng vùng miền, văn hóa, tôn giáo và quy định pháp luật của từng quốc gia.

Lễ thành hôn là gì? Lễ thành hôn là nhà trai hay gái?

Ý nghĩa của lễ thành hôn theo truyền thống Việt Nam

Lễ thành hôn là nghi thức đánh dấu chính thức mối quan hệ vợ chồng hợp pháp của cô dâu chú rể trước sự chứng kiến của gia đình và cộng đồng. Đây là nghi lễ mang ý nghĩa thông báo và xin phép tổ tiên, thể hiện sự cam kết giữa cặp đôi, gắn kết hai gia đình và chúc phúc cho cuộc sống hôn nhân viên mãn của đôi trẻ.

Những ý nghĩa của lễ thành hôn:

  • Công nhận hôn nhân: Xác lập mối quan hệ vợ chồng hợp pháp, được gia đình và cộng đồng công nhận.
  • Thông báo tổ tiên: Là nghi thức cặp đôi dâng hương, dâng trà, rượu lên bàn thờ gia tiên báo cáo để xin phép và cầu phúc tổ tiên về việc chính thức nên duyên vợ chồng.
  • Gắn kết gia đình: Là dịp để hai bên gia đình gặp gỡ, giao lưu, thắt chặt tình cảm và gắn bó.
  • Thể hiện sự cam kết: Khoảnh khắc cặp đôi trao nhẫn cưới thể hiện lời hứa yêu thương và gắn bó trọn đời.
  • Khởi đầu cuộc sống mới: Lễ thành hôn là cột mốc đánh dấu sự bắt đầu cuộc sống hôn nhân, một chương mới đầy hạnh phúc.
  • Gắn kết xã hội: Lễ thành hôn là dịp để họ hàng, bạn bè gặp gỡ, giao lưu, mở rộng mối quan hệ và chia sẻ niềm vui với đôi trẻ.
Lễ thành hôn là gì? Lễ thành hôn là nhà trai hay gái?

Phân biệt lễ thành hôn, lễ đính hôn, lễ tân hôn, lễ vu quy

Theo trình tự nghi lễ cưới hỏi truyền thống Việt Nam gồm các lễ chính: Lễ Dạm ngõ (xem mặt), Lễ Ăn hỏi (đính hôn), Lễ Xin dâu (xin phép đón dâu), Lễ Rước dâu (về nhà chồng) và Lễ lại mặt (thăm lại nhà gái sau cưới). Tuy nhiên, hiện nay vẫn có nhiều người nhầm lẫn giữa lễ thành hôn, lễ đính hôn, lễ tân hôn và lễ vu quy.

Dưới đây là sự khác biệt giữa lễ thành hôn, lễ đính hôn, lễ tân hôn và lễ vu quy:

Lễ Đính Hôn (Lễ Ăn Hỏi)

  • Tên gọi (vùng miền): Lễ Ăn hỏi hay đám hỏi (Miền Bắc và miền Trung) hay Lễ Đính hôn (miền Nam).
  • Ý nghĩa: Nhà trai mang sính lễ sang xin cưới; nhà gái nhận lễ đồng nghĩa chấp thuận cho đôi trẻ kết hôn.
  • Địa điểm: Tổ chức tại nhà gái.
  • Nghi thức: Trao tráp, nhận tráp sính lễ, cô dâu chú rể ra mắt hai họ, thắp hương gia tiên, mời nước trà, nhà gái đáp lễ mở tráp, bàn bạc ngày cưới, nhà gái trao lại quả cho đội bê tráp nhà trai.
  • Thời điểm: Diễn ra trước ngày cưới, có thể trước vài tuần đến vài tháng.
Lễ thành hôn là gì? Lễ thành hôn là nhà trai hay gái?

Lễ Vu Quy (Nhà gái)

  • Tên gọi (vùng miền): Tên gọi “Vu Quy” (Vu: đi, Quy: về) có nghĩa là “con gái đi về nhà chồng”, trước cổng cưới nhà gái thường treo chữ “Vu Quy”.
  • Ý nghĩa: Lễ báo gia tiên và quan khách ở nhà gái, tiễn cô dâu về nhà chồng.
  • Địa điểm: Tổ chức tại nhà gái.
  • Nghi thức: Nhà trai đến xin dâu, hai bên làm lễ cúng gia tiên, dâng trà, rót rượu, cô dâu chào cha mẹ và gia đình.
  • Thời điểm: Buổi sáng ngày cưới, trước nghi thức rước dâu.
Lễ thành hôn là gì? Lễ thành hôn là nhà trai hay gái?

Lễ Tân Hôn (Nhà trai)

  • Tên gọi (vùng miền): Phổ biến tại miền Nam, nhà trai treo chữ “Tân Hôn”.
  • Ý nghĩa: Lễ đón dâu chính thức về nhà chồng, ra mắt gia tiên và họ hàng nhà trai.
  • Địa điểm: Tổ chức tại nhà trai.
  • Nghi thức: Đón dâu, thắp hương gia tiên, mời trà nước cha mẹ chồng, giới thiệu cô dâu với họ hàng.
  • Thời điểm: Thường vào buổi chiều hoặc tối cùng ngày đưa dâu, theo giờ hoàng đạo.
Lễ thành hôn là gì? Lễ thành hôn là nhà trai hay gái?

Lễ Thành Hôn (Lễ cưới chung)

  • Tên gọi (vùng miền): Tên gọi chung cho cả lễ Vu Quy (nhà gái) và lễ Tân Hôn (nhà trai) hoặc buổi tiệc cưới tại nhà hàng/khách sạn; đánh dấu việc đôi uyên ương chính thức thành vợ chồng. Miền Bắc dùng phổ biến; trên thiệp cưới thường ghi “Lễ Thành Hôn” thay vì “Tân Hôn”. 
  • Ý nghĩa: Nghi lễ công bố chính thức cô dâu chú rể trở thành vợ chồng; có thể bao gồm cả lễ Vu Quy và lễ Tân Hôn hoặc buổi tiệc mừng chung sau đó.
  • Địa điểm: Tổ chức tại nhà trai, nhà gái hoặc nhà hàng.
  • Nghi thức: Rước dâu, trao nhẫn, cắt bánh, rót rượu, trao nhẫn, phát biểu chúc mừng trong tiệc cưới.
  • Thời điểm: Diễn ra trong ngày cưới, thường là buổi tiệc chung sau các nghi lễ tại gia.

Ngày nay nhiều gia đình đã giản lược các nghi lễ cưới hỏi truyền thống còn các lễ chính là: lễ Dạm ngõ (lễ xem mặt/ra mắt), lễ Ăn hỏi (lễ Đính Hôn), lễ Rước dâu (lễ Vu Quy) và Lễ cưới (lễ Thành Hôn hay lễ Tân Hôn). Các nghi lễ cưới hiện nay được tổ chức tinh giản và linh hoạt hơn để phù hợp với đời sống hiện đại nhưng vẫn giữ ý nghĩa truyền thống với bốn giai đoạn chính (thưa chuyện, xin cưới, rước dâu và thông báo chính thức thành vợ chồng).

Lễ thành hôn là gì? Lễ thành hôn là nhà trai hay gái?

Nghi thức lễ thành hôn gồm những gì?

Nghi thức lễ thành hôn trong đám cưới truyền thống Việt Nam bao gồm các nghi lễ chính: Lễ Vu Quy tại nhà gái, Lễ Tân Hôn tại nhà trai và Tiệc Cưới tại nhà hàng hoặc tư gia.

Trình tự lễ Thành hôn chi tiết:

Lễ Vu Quy (Nhà gái)

  1. Chuẩn bị: Nhà trai chuẩn bị đầy đủ mâm quả, đội bê tráp và xe hoa.
  2. Nhà trai đến nhà gái:
    • Đại diện hai bên gia đình chào hỏi, giới thiệu.
    • Nhà trai xin phép làm lễ nhập gia.
  3. Trao lễ vật: Nhà trai trao mâm quả (trầu cau, trà, rượu, nến, trái cây (ngũ quả), bánh cưới, xôi gà, heo quay, vàng cưới, tiền,,…) cho nhà gái.
  4. Lễ xin dâu: Đại diện nhà trai phát biểu xin phép đón dâu về nhà chồng; nhà gái chấp thuận và dặn dò con gái.
  5. Lễ gia tiên nhà gái: Cô dâu chú rể thắp hương lên bàn thờ gia tiên nhà gái.
  6. Lễ dâng trà: Cô dâu chú rể dâng trà, rượu cho ông bà, cha mẹ, họ hàng hai bên và nhận quà hồi môn.
  7. Lễ rước dâu: Nhà trai chính thức rước cô dâu về nhà, chuẩn bị cho phần lễ tại nhà trai.
Lễ thành hôn là gì? Lễ thành hôn là nhà trai hay gái?

Lễ Tân Hôn (Nhà trai)

  1. Chuẩn bị: Nhà trai chuẩn bị mâm quả sính lễ, đội bê tráp và xe hoa.
  2. Lễ đón dâu: Nhà trai đón đón đoàn rước dâu vào nhà.
  3. Lễ gia tiên nhà trai: Cặp đôi thắp hương lên bàn thờ tổ tiên nhà trai.
  4. Lễ dâng trà: Cô dâu chú rể dâng trà rượu cho ông bà, cha mẹ và các bậc trưởng bối nhà trai.
  5. Thăm phòng cưới: Cô dâu chú rể vào phòng tân hôn, thực hiện các nghi thức mang tính tượng trưng và nhận lời chúc phúc (theo phong tục từng vùng). 
Lễ thành hôn là gì? Lễ thành hôn là nhà trai hay gái?

Tiệc Cưới (Tại nhà hàng/Nơi tổ chức)

  1. Đón khách: Cô dâu chú rể, cha mẹ hai bên chào đón khách mời tại sảnh tiệc.
  2. Khai mạc: MC giới thiệu cô dâu chú rể và gia đình.
  3. Ra mắt: Cô dâu chú rể lên sân khấu (có thể có múa mở màn), bố dắt tay cô dâu trao cho chú rể.
  4. Trao nhẫn: Cô dâu chú rể đọc lời thề nguyện và trao nhẫn.
  5. Cắt bánh, Rót rượu: Cô dâu chú rể cắt bánh, rót rượu, uống rượu giao bôi.
  6. Mời rượu: Cô dâu chú rể mời rượu cha mẹ, gia đình và quan khách tham dự.
  7. Nâng ly: Cô dâu chú rể cùng gia đình nâng ly chúc mừng và mời khách dùng tiệc.
  8. Phát biểu: Đại diện hai họ và cô dâu chú rể gửi lời cảm ơn. 
  9. Giao lưu: Cô dâu chú rể đi các bàn cảm ơn và chụp ảnh.
  10. Tiễn khách: Cô dâu chú rể đứng ở cổng chào và cảm ơn khách ra về. 
Lễ thành hôn là gì? Lễ thành hôn là nhà trai hay gái?

Sự khác biệt về lễ thành hôn các vùng miền

Lễ Thành Hôn theo truyền thống Việt Nam có sự khác biệt giữa ba miền Bắc – Trung – Nam, với những nét văn hóa đặc trưng: Miền Bắc đề cao tính trang trọng, quy củ; Miền Trung giữ sự trang nghiêm, giản dị; và Miền Nam cởi mở, giản lược với nhiều nghi thức được gộp chung.

Lễ thành hôn miền Bắc

  • Đặc điểm: Nghi lễ trang trọng, nhiều thủ tục truyền thống, coi trọng phép tắc.
  • Sính lễ: Tráp số lẻ (5, 7, 9, 11), lễ vật trong tráp số chẵn, thường có cốm, hồng và bánh cốm đặc trưng miền Bắc.
  • Nghi thức: Lễ dạm ngõ, lễ ăn hỏi và lễ cưới tổ chức tách biệt; lễ gia tiên giữ vai trò quan trọng.
Lễ thành hôn là gì? Lễ thành hôn là nhà trai hay gái?

Lễ thành hôn miền Trung

  • Đặc điểm: Trung hòa giữa đặc trưng của lễ thành hôn miền Bắc và miền Nam,  trang trọng và giản dị, ảnh hưởng phong cách cung đình Huế nhưng ngày nay đã đơn giản hóa.
  • Sính lễ: Không thách cưới nặng; lễ vật tối thiểu gồm trầu cau, rượu, nến, bánh theo đúng lễ nghĩa.
  • Nghi thức: Thường lễ xin giờ tốt, lễ nghinh hôn và nghi thức “lại mặt” sau cưới để nhà gái xem cuộc sống mới của cô dâu trong những ngày đầu làm dâu.
Lễ thành hôn là gì? Lễ thành hôn là nhà trai hay gái?

Lễ thành hôn miền Nam

  • Đặc điểm: Không khí cởi mở, vui vẻ, ấm cúng; nhiều gia đình gộp lễ hỏi và lễ cưới cho thuận tiện.
  • Sính lễ: Tráp số chẵn (6, 8, 10, 12), các lễ vật bên trong tráp theo số lẻ; có cặp nến lớn hoặc đèn cầy đặc trưng.
  • Nghi thức: Có thể lược bớt lễ dạm ngõ; chú trọng nghi thức “Lễ Lên Đèn” – thắp nhang, đèn xin phép tổ tiên và chứng giám hôn sự.
Lễ thành hôn là gì? Lễ thành hôn là nhà trai hay gái?

Lễ thành hôn gồm những ai tham gia?

Lễ thành hôn (hay lễ cưới) có sự tham gia của cô dâu chú rể, gia đình hai bên (bố mẹ, anh chị em, ông bà, cô chú, họ hàng nội ngoại), bạn bè thân thiết và khách mời (đồng nghiệp, người quen), chủ hôn và phù dâu, phù rể. Những người tham dự được sắp xếp theo vai trò rõ ràng giúp buổi lễ cưới diễn ra trang trọng và đúng nghi thức.

Các thành phần tham gia lễ thành hôn:

  • Cô dâu, chú rể: Nhân vật chính của buổi lễ, là người thực hiện các nghi thức và chính thức trở thành vợ chồng.
  • Cha mẹ hai bên: Đại diện gia đình, giữ vai trò chủ trì, đón tiếp, chúc phúc và thực hiện các nghi thức gia tiên.
  • Ông bà và các bậc trưởng bối: Đại diện dòng họ, chứng giám hôn sự, tham gia dâng trà, nhận quà và chúc mừng đôi trẻ.
  • Anh chị em, họ hàng: Là những người thân thuộc đến để hỗ trợ đón khách, chứng kiến, chúc phúc và trao quà cưới tại lễ gia tiên.
  • Chủ hôn hoặc đại diện hai họ: Người dẫn dắt nghi lễ và phát biểu đại diện hai họ, thường là trưởng bối, ông, bác, hoặc người có uy tín trong dòng họ.
  • Phù dâu phù rể: Bạn thân hỗ trợ cô dâu chú rể bưng tráp, thực hiện các thủ tục tại sân khấu hoặc lễ gia tiên.
  • Bạn bè, đồng nghiệp và khách mời: Những người được mời đến chung vui, chứng kiến và chúc phúc cho đôi tân hôn.
  • MC hoặc người điều phối buổi lễ: Dẫn dắt chương trình trong tiệc cưới, giới thiệu các nghi thức sân khấu như cắt bánh, rót rượu, trao nhẫn,…
  • Ekip dịch vụ: Gồm thợ nhiếp ảnh, quay phim, âm thanh, ánh sáng và đội phục vụ hỗ trợ đảm bảo buổi lễ diễn ra suôn sẻ.
Lễ thành hôn là gì? Lễ thành hôn là nhà trai hay gái?

Những kiêng kỵ khi tổ chức lễ thành hôn

Trước khi tổ chức lễ cưới (lễ thành hôn), cô dâu chú rể và gia đình hai bên cần lưu ý một số điều kiêng kỵ trong đám cưới, liên quan đến việc chọn ngày giờ, thực hiện các nghi lễ, khách mời tham dự đến phong thủy phòng tân hôn. Mặc dù lễ thành hôn ngày nay đã giản lược nhiều phong tục, nhưng nhiều gia đình vẫn chú trọng những kiêng kỵ trong ngày cưới để tránh điều xui rủi và cầu mong hôn nhân thuận hòa, viên mãn.

Các kiêng kỵ quan trọng khi tổ chức lễ cưới (lễ thành hôn):

  • Tránh ngày giờ xấu: Tránh năm Kim Lâu của cô dâu, tháng 7 âm lịch (tháng Cô Hồn), năm không có Lập Xuân, và giờ không phải Hoàng Đạo.
  • Nhà có tang: Kiêng tổ chức cưới nếu gia đình có người thân mới mất.
  • Người tham gia nặng vía: Nhiều quan niệm xưa cho rằng không nên mời người đang có tang, người góa bụa, hiếm muộn hoặc hôn nhân không hạnh phúc dự lễ rước dâu hoặc bước vào phòng tân hôn trước cô dâu chú rể.
  • Kiêng mẹ đẻ tiễn con gái: Theo phong tục, mẹ đẻ không tiễn con gái về nhà chồng và cô dâu không được ngoảnh nhìn lại mẹ đẻ khi về nhà chồng.
  • Kiêng mẹ chồng đứng đón dâu ở cửa: Mẹ chồng không nên đứng cửa đón dâu để tránh xung khắc và mâu thuẫn sau này.
  • Kiêng làm đổ vỡ đồ đạc trong ngày cưới: Tránh làm đổ vỡ bất kỳ đồ vật nào trong ngày cưới, đặc biệt là đồ dùng của nhà gái, vì xem là điềm xui (tan vỡ trong hôn nhân).
  • Kiêng để cô dâu xuất hiện trước giờ đón dâu: Cô dâu không nên ra ngoài trước khi nhà trai đến đón.
  • Kiêng đeo nhẫn cưới trước lễ chính: Nhẫn cưới chỉ nên được đeo tại lễ thành hôn để tránh phạm điều không tốt trong ngày hỷ.
  • Kiêng đặt đồ của cô dâu xuống đất: Đồ cô dâu mang về nhà chồng không đặt xuống đất bừa bãi.
  • Vị trí giường tân hôn: Không đặt gương đối diện giường, không kê giường dưới xà ngang, tránh đặt đầu giường đối diện cửa ra vào.
  • Vật dụng trong phòng tân hôn: Không dùng giường cũ, giường mới  được người có hôn nhân hạnh phúc trải chiếu hoa; tránh để dao, kéo và vật nhọn trong phòng.
Lễ thành hôn là gì? Lễ thành hôn là nhà trai hay gái?

Bài viết trên đã giải đáp những thắc mắc “lễ thành hôn là gì”, cũng như nghi thức, cách phân biệt lễ đính hôn, lễ vu quy, lễ tân hôn và những điều kiêng kỵ trước ngày cưới. Nếu bạn đang lên kế hoạch cho đám cưới, đừng quên xem thêm các bài viết trong chuyên mục cưới hỏi của Tierra để ngày cưới diễn ra trọn vẹn.

Bài viết liên quan

Nhận tư vấn từ Tierra

Đăng ký ngay bên dưới để nhận được sự hỗ trợ từ chúng tôi.

    icon-advise
    icon-advise

    icon chat